Việt Nam cần 50 năm để thừa nhận Kinh tế tư nhân ! KS. Doãn Mạnh Dũng
Để vận hành bộ máy chiến tranh cho mục tiêu vì Độc lập -Tự do của một dân tộc, Việt Nam phải sử dụng bộ máy bao cấp trong chiến tranh. Sức mạnh của người lính chỉ có thể có được khi những người lính tin rằng họ nằm xuống để những người thân yêu của mình được hạnh phúc. Chính bộ máy bao cấp chăm lo hậu phương trong chiến tranh là sức mạnh để có ngày thống nhất đất nước 30/4/1975.
Số phận con người trong những ngày bom đạn, là một sự thật lịch sử mà không ai có thể thay đổi. Giữa Sài Gòn, đầu thập niên 1950, khi quân đội Việt Nam Cộng hòa đối đầu với lực lượng Bình Xuyên, khi đó tôi còn nhỏ. Ngồi trong nhà buổi tối, ở đường Nguyễn Thiện Thuật- Bàn Cờ, nhìn ra đường đạn bắn đỏ rực. Số phận con người rất mong manh.
Khao khát một Việt Nam độc lập , tự do là khao khát của mọi người, không ngoại trừ ai.
Trong những năm chiến tranh, một nguồn ngân sách rất lớn được trích ra từ chí phí trang bị cho những người lính để đào tạo một tầng lớp trí thức mới cho Việt Nam. Có lẽ trên trái đất này, không có quốc gia nào có nhiều Tiến Sĩ- Giáo sư với mật độ cao như ở Việt Nam trong lĩnh vực Khoa học xã hội : Triết học, Sử, Xã hội học, Tài chính, Kinh tế.
Rất tiếc, Việt Nam đã phải mất 50 năm để thừa nhận nền Kinh tế tư nhân !
Năm 2026, Tổng Bí thư – Chủ tịch nước Tô Lâm chính thức kêu gọi :
1/ Kinh tế tư nhân bình đẵng với các loại hình Kinh tế khác.
2/ Càng sớm càng tốt phổ cập hóa toàn dân Trung học Phổ thông.
3/ Đến năm 2035 người dân sẽ được miễn phí y tế.
Những lời kêu gọi trên thật ngỡ ngàng, mà các bạn bè cùng thế hệ với tôi đã không thể tưởng tượng được.
Anh bạn Hoàng Tất Đạt – cùng khóa lớp 10 ( 1964-1965) ở trường Phổ thông Hà Nội B – dù không phải là đảng viên cộng sản nhưng anh từng là thư ký cho Thứ trưởng và thư ký cả cho ông Bộ trưởng nổi tiếng thanh liêm là ông Trương Đình Tuyển. Dù tôi đã nhiều lần thuyết phục anh với quan điểm “ nhận thức là một quá trình” nhưng anh ta vẩn không tin. Sống trong sự mất hy vọng, anh bạn đã buồn bã ra đi về cõi vĩnh hằng vào ngày đầu tháng 10/2026. Đó là một người trí thức thật sự biết đau đớn với nổi khổ của dân, luôn trăn trở với vận mệnh của đất nước.
Những ngày, tháng cuối năm 2026, nhiều chính sách khuyến khích Kinh tế tư nhân đã hình thành. Đó là những tin mừng cho đất nước.
Nhưng cụ thể hơn, Chính quyền Việt Nam cần khuyến khích người dân lập Doanh nghiệp tư nhân, hổ trợ họ vay vốn và được quyền tiếp cận Tài nguyên thiên nhiên của đất nước.
Nhưng quan trọng hơn, những cán bộ thi hành công vụ cần tránh lợi dụng sự sai sót của dân để làm giàu như trong giao thông, trong thực hiện kê khai thuế, tính thuế. Sự sai sót của dân là tất yếu, tiền phạt là cần thiết nhưng mang tính giáo dục không phải đưa dân đến sự bần cùng.
Nói cách khác mọi chính sách của Chính quyền với Doanh nghiệp tư nhân cần công khai, minh bạch và đối thoại.
Việc các nhân viên công vụ của Chính quyền được chia nhau tiền phạt là xa lạ với nền văn minh và chỉ biến mâu thuẩn nội bộ thành mâu thuẩn đối kháng làm mất ổn định xã hội.
Trong sự phát triển hàng hóa hay dịch vụ từ Doanh nghiệp tư nhân, Chính quyền cần khuyến khích Doanh nghiệp sử dụng Tài nguyên trí tuệ để đưa vào hàng hóa hay dịch vụ để cạnh tranh. Khi Doanh nghiệp tư nhân phát triển, nhiều người có việc làm, có thu nhập ổn định thì xã hội sẽ an toàn và là nơi đáng sống.
Chúng ta đang xa dần văn hóa làm quan : biến dân thành nô lệ cho cá nhân mình. Đó là văn hóa “chiếm đoạt” .
Các quan chức đã và đang chọn sự “ cống hiến ”, chọn nụ cười của dân để đánh giá những hành vi và chính sách. Đó là hành trình đến văn minh của loài người./.
