Cảng Văn Phong -“Ứng cử viên” lý tưởng cho Khu thương mại tự do.                       KS. Doãn Mạnh Dũng

Bố cục  Khu Thương mại tự do (KTMTD) và giải pháp cách ly giữa KTMTD và thị trường nội địa.

Bài số 11- Báo KHPT- số 802- ngày 18/9/1998.

Kinhtebien online :

KTMTD cho vịnh Vân Phong được đề xuất từ 1998 nhưng không thể thực hiện. Vì sự phát triển vịnh Vân Phong với lợi ích đa quốc gia sẽ giúp biển Đông ổn định trong hòa bình và tự do hàng hải.

Hơn nữa Tài nguyên vịnh Vân Phong là Cảng biển, việc đầu tư làm luyện thép hay du lịch, nuôi trồng thủy sản …chỉ đem lại lợi ích của vài doanh nghiệp mà chặn đứng sự phát triển lâu dài của cả nước Việt Nam.

Năm 2026, với chiến lược cải cách của TBT- CTN Tô Lâm, vịnh Vân Phong hoàn toàn đủ cơ hội để phát triển. Mong rằng giới tinh hoa Việt Nam đừng để Việt Nam lỡ chuyến đò cuối cùng này.

Chúng tôi xin trân trọng giới thiệu lại toàn văn bài viết đến bạn đọc.

Nghị quyết Trung ương IV, vạch rõ những chính sách khuyến khích và tạo điều kiện cho xuất khẩu. Trong đó xác định “ Nghiên cứu xây dựng thí điểm một vài Đặc khu kinh tế, Khu mậu dịch tự do ở những địa bàn ven biển có điều kiện”, Nghị quyết trên là cơ sở pháp ly cho việc tìm kiếm- đề xuất Khu thương mại tự do ( KTMTD).

Khi nghiên cứu đồ thị phát triển ngoại thương thế giới và đồ thị gia tăng GDP hàng năm của thế giới, người ta thấy 2 đồ thị trên đồng dạng.Hay nói cách khác muốn tăng GDP phải tăng phát triển ngoại thương.

Với đặc thù nền kinh tế Việt Nam mới mở cửa, nên nhìn chung các doanh nghiệp Việt Nam còn nhỏ bé về tài chính, ít kinh nghiệm và uy tín trên thương trường thế giới. Để cạnh tranh với các nước, chúng ta cần nhiều chi phí đi tiếp cận các thương trường và cần thời gian tích lũy kinh nghiệm. Nhưng vốn thì ít mà thời gian lại không chờ chúng ta. Tốc độ phát triển kinh tế thấp sẽ đẩy lùi chúng ta và mở rộng hơn khoảng cách với các nước tiên tiến.

Mô hình KTMTD là lời giải cho bài toán trên với phương pháp “ kéo chợ về đồng làng” để tiếp thị và bán hàng.

Nhiều năm qua, các khối thương mại theo khu vực đã hình thành nhằm bảo vệ lợi ích của khu vực trong cạnh tranh.Việc hình thành đồng tiền chung EU đã chứng tõ xu thế toàn cầu hóa trong hoạt động thương mại của thế giới là không thể tránh khỏi. Chính vì vậy, việc mở KTMTD là sự đón đầu có ý nghĩa chiến lược đối với ngoại thương Việt Nam, là sự diển tập để từng bước thích nghi và hòa nhập vào sự phát triển ngoại thương của thế giới.

KTMTD là nơi trao đổi hàng hóa tự do. Khi số lượng hàng hóa trao đổi lớn sẽ kéo theo các trung tâm tài chính và dịch vụ. Vì là nơi trao đổi hàng hóa , nên KTMTD phải thỏa mãn các yếu tố là đầu mối giao thông đa quốc gia : thủy, sắt, bộ và hàng không.

Cảng Vân Phong- Khánh Hòa với bán đảo Hòn Gốm và Hòn Lớn hợp lại thành một cụm liên hoàn có điện tích 13.800 ha đất liền và 76 km tuyến nước sâu từ 15- 21m. Cảng Vân Phong là đầu mối giao thông hàng hải quốc tế. Cảng Vân Phong nằm trên tuyến hàng hải quốc tế với cạnh đáy là tuyến Châu Âu – Đông Bắc Á và Châu Úc – Gia – cát- ta- Đông Bắc Á còn đường trung trực là tuyến Vân Phong- Manila- Guam- Ho no lu lu – San Francisco hoặc Panama.

Khi cảng trung chuyển Vân Phong hình thành, tàu Việt Nam không phải vượt Vịnh Thái Lan hay Vịnh Bắc Bộ đưa công-ten-nơ chuyển tải tại Singapore hay Hongkong như hiện nay mà hướng về cảng Vân Phong. Với mô hình trên, chúng ta không phải đầu tư các cảng nước sâu phía Bắc hay phía Nam trong khi chúng ta đang thiếu vốn.

Từ Vân Phong là vị trí thuận lợi mở đường sắt cắt từ Đông sang Tây dãy Trường Sơn nhờ lưu vực sông Ba và sông Srepok nối lưng nhau bằng bình nguyên dưới 500 m. Tuyến đường sắt này nối Vân Phong ( Việt Nam )- Xơ tung tơ reng ( Kampuchia) – Pakse ( Lào) – Upon ( Thái). Đó là bốn vùng chậm phát triển nhất của bốn nước trên bán đảo Đông Dương.  Đường bộ hiện tại và đường bộ chạy dọc theo tuyến đường sắt trên giúp Vân Phong liên lạc thuận lợi với Malaysia, Myanmar hay Côn Minh. Về tuyến hàng không, Vân phong là trung tâm của các thành phố lớn trong khu vực và có đủ tiềm năng xây dựng một sân bay Quốc tế cấp I. Nhờ có lưu vực sông Ba lớn nhất miền Trung và nước nguồn trong sạch nên nước ngọt cung ứng cho Vân Phong bảo đảm chất lượng và số lượng và giá thành thấp. Nếu Hòn Gốm và Hòn Lớn hình thành KTMTD thì sự cách ly giữa nội địa và KTMTD rất thuận lợi nhờ một hàng rào 300 m  và vùng mặt nước rộng 6 km. Dân định cư trên bán đảo Hòn Gốm và Hòn Lớn hiện tại là ít, không quá 4.000 người  sống bằng nghề đánh cá và nuôi trồng thủy sản. Cơ sở hạ tầng còn hoang sơ. Do đó việc tổ chức tái định cư và việc làm cho người địa phương là thuận tiện, chi phí thấp.

Cảng Vân  Phong là đầu mối hội tụ của các tuyến hàng hải Quốc tế, thuận lợi trong giao thông đường sắt, bộ và hàng không. Địa thế tự nhiên về mặt đất và mặt nước tạo cho cảng Vân Phong đầy đủ ưu thế là Trung tâm thương mại, tài chính, dịch vụ cho khu vực Đông Nam Á.

Cảng Vân Phòng vì lợi ích của cả nước. Nhờ Vân Phong mà miền Trung có cơ hội từ bỏ cái nghèo đeo đẳng bao đời ông cha chúng ta.

Để cải cách đất nước, Báo cáo Chính trị của đại hội VIII đã chỉ rõ :

“ Khơi dậy trong nhân dân lòng yêu nước, ý chí quật cường, phát huy tài trí của người Việt Nam, quyết định đưa nước nhà ra khỏi nghèo nàn và lạc hậu bằng khoa học và công nghệ “

Giải pháp Vân Phong là lời đáp nghiêm túc theo tiếng gọi của Đảng. Chúng tôi tin rằng Đảng và Nhà nước sẽ có chính sách để động viên mọi tiềm năng trong và ngoài nước biến dự án nhanh chóng trở thành hiện thực./,